หนทางการพัฒนาวิชาชีพสังคมสงเคราะห์

ดร.โสภณ พรโชคชัย : ในวันพฤหัสบดีที่ 8 กรกฎาคม 2553 ผมไปร่วมสัมมนาเรื่อง “การขับเคลื่อนงานสังคมสงเคราะห์: ทิศทางการพัฒนาองค์ความรู้และความเป็นวิชาชีพ” ณ ห้องราชา 2 โรงแรมปรินซ์ พาเลซ มหานาค กรุงเทพมหานคร พอดีเวลาจำกัดและผมต้องรีบกลับก่อนปิดงาน จึงไม่มีโอกาสได้แสดงความเห็น และขออนุญาตแสดงความเห็นไว้ ตามนี้เพื่อประโยชน์ต่อการพัฒนาวิชาชีพ

ในความเข้าใจของผม “นักสังคมสงเคราะห์” คือ นักแก้ปัญหาสังคม โดยการแก้นี้หมายถึงการปฏิบัติการที่รวมความถึงการวิเคราะห์ การป้องกัน การวางแผน และการพัฒนาด้วย ส่วนปัญหาสังคมนั้นหมายถึงปัญหา ทั้งต่อบุคคล กลุ่ม ชุมชนและสังคมโดยรวม ที่อาจเป็นในด้านเด็ก สตรี คนชรา ชุมชนแออัด ผู้ด้อยโอกาส ผู้พิการทางกายหรือจิต เป็นต้น และอาจเป็นในสถานที่ที่แตกต่างกันเช่น โรงพยาบาล คุก สถานสงเคราะห์ เป็นต้น

ปฏิรูปประเทศไทย ปฏิรูปอะไร ใครจะปฏิรูป

นายกรัฐมนตรี นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ประกาศแผนการปฏิรูปประเทศท่ามกลางการตอบรับเป็นอย่างดีของภาคส่วนต่าง ๆ ของสังคมไทย เว้นแต่ฝ่ายค้านในสภาคือพรรคเพื่อไทย และฝ่ายค้านนอกสภาคือกลุ่ม นปช. ที่ไม่เห็นด้วย  และประกาศไม่รับแผนของนายกรัฐมนตรี ซึ่งการกระทำเช่นนี้ก็ไม่ได้อยู่เหนือความคาดหมายแต่อย่างใด  และนายกรัฐมนตรีก็เดินหน้าแผนปฏิรูปประเทศ ด้วยการแต่งตั้งบุคคลสำคัญสองคนคือ นายอานันท์ ปันยารชุน กับ นายแพทย์ประเวศ วะสี เข้ามาเป็นประธานคณะทำงาน 2 คณะ เพื่อจัดทำแผนปฏิรูป รวมทั้งดำเนินการศึกษาแก้ไขรัฐธรรมนูญควบคู่กันไป โดยมีนายสมบัติ ธำรงธัญญาวงศ์ อธิการบดีสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) เป็นประธาน

เหตุผลที่ผมเลือก สข. จากพรรคประชาธิปัตย์

ผมในฐานะพลเมืองของกรุงเทพฯ (เกิดที่จังหวัดอุบลราชธานี) และพลเมืองของประเทศไทย ได้ใช้สิทธิ์เลือกตั้งทุกครั้ง ทำหน้าที่เลือกตัวแทนในทุกระดับ ล่าสุดคือเมื่อวานนี้ (6 มิถุนายน 2553) ได้ทำหน้าที่เลือกตั้งสมาชิกสภาเขต (สข.) บึงกุ่มตั้งแต่ช่วงเช้า

ผมเลือกพรรคประชาธิปัตย์ โดยที่ผมไม่ได้เป็นสมาชิกพรรคนี้หรือพรรคไหน และโดยไม่มีใครมาจัดตั้งหรือชี้นำผม แต่ผมเลือกโดยใช้สติปัญญาของตนอย่างอิสระ และทำเช่นนี้มาทุกครั้ง

ยุติสภาพรัฐล้มเหลวก่อนจะถึงอนาธิปไตย รัฐบาลและคนไทยต้องใช้สติและปัญญาให้หนัก

ความวุ่นวายทางการเมืองที่เกิดขึ้นในบ้านเมืองขณะนี้  กล่าวได้ว่า อยู่ในสภาพที่ใกล้สิ่งที่เรียกว่ารัฐล้มเหลว ( failed state) เข้าไปทุกทีแล้ว  เห็นได้จาการที่รัฐไม่สามารถบังคับใช้กฎหมายได้อย่างเต็มที่ มีการก่อการร้าย ก่อความวุ่นวาย ประท้วงโดยใช้ความรุนแรง ปิดกั้นเสรีภาพของผู้อื่น  แม้กระทั่งการปิดล้อม บังคับ เจ้าหน้าที่ของรัฐทั้งตำรวจและทหาร มิให้เดินทางเคลื่อนย้ายกำลังไปที่ใด  ของกลุ่มผู้ประท้วงที่อยู่ฝ่ายตรงกันข้ามรัฐบาล

สภาพเช่นนี้หากดำเนินต่อไปไม่สิ้นสุด  จาการประท้วงทางการเมืองที่ใช้สิทธิ์ตามกฎหมาย มาเป็นการก่อความวุ่นวายโดยละเมิดกฎหมาย หากรัฐไม่สามารถที่จะใช้กฎหมายบังคับเพื่อให้ยุติการละเมิดกฎหมายของฝูงชนได้  ย่อมหมายความว่า  อำนาจของรัฐไม่มีอยู่อยู่จริง  แม้ตัวตนของรัฐอันได้แก่รัฐบาลและหน่วยงานของรัฐจะมีอยู่ก็ตาม